Kamu ilanlarında yaş sınırı nasıl hesaplanır?

Kamu ilanlarında yaş, en sık gözden kaçan şartlardan biridir: aynı kişi bir ilana başvurabilirken bir diğerine başvuramayabilir, çünkü hem sınır hem de yaşın hesaplanacağı tarih ilandan ilana değişir. Bu rehber, yaş kurallarının nereden geldiğini ve bir ilandaki ifadenin nasıl hesaplanacağını kaynaklarıyla gösterir. Hesabı kendiniz yapmak için yaş şartı hesaplama aracını kullanabilirsiniz.

Alt sınır: 18 yaş (657 md. 40)

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 48. maddesi genel şartlar arasında “40. maddedeki yaş şartlarını taşımak”ı sayar. 40. maddeye göre genel olarak 18 yaşını tamamlayanlar Devlet memuru olabilir. Aynı madde bir istisna içerir: bir meslek veya sanat okulunu bitirenler en az 15 yaşını doldurmuş olmak ve Türk Medeni Kanunu’nun 12. maddesine göre kazai rüşt kararı almak şartıyla atanabilir. ÖSYM’nin KPSS-2026/1 tercih kılavuzu da genel şartlarda aynı kuralı tekrarladı ve kazai rüşt kararının tercih işlemlerinin son günü itibarıyla alınmış olması gerektiğini belirtti.

Üst sınır: kanunda yok, kurum mevzuatında var

Kanunda genel bir üst yaş sınırı bulunmaz. Üst sınırlar kurumların kuruluş kanunlarından, personel ya da sınav yönetmeliklerinden gelir. Merkezi yerleştirme için Genel Yönetmelik ayrıca bir güvence koyar: Ek 3. maddeye göre kurumlar, kanunlarda ya da kanunların yetki verdiği tüzük ve yönetmeliklerdeki özel hükümler dışında, merkezi yerleştirme talep edecekleri kadro ve pozisyonlar için yaş sınırı tespit edemez.

Güncel örnekler:

Alım	Yaş şartı	Hesap tarihi	Kaynak
SGK icra memuru (merkezi yerleştirme)	30 yaşını bitirmemiş olmak	Başvuru tarihi	KPSS-2026/1 Tercih Kılavuzu, özel şart 2.10
BDDK uzman ve murakıp yardımcılığı	35 yaşını doldurmamış olmak	Sınav yılının 1 Ocak’ı	BDDK 2026 ilanı
Silahlı özel güvenlik görevlisi kadroları	21 yaşın üzerinde olmak	Kılavuzda belirtilen ruhsat mevzuatına göre	KPSS-2026/1 Tercih Kılavuzu, özel şart 2.12
Merkezi yerleştirmede tercih yapabilme	65 yaşını doldurmamış olmak	Tercih işlemlerinin ilk günü	KPSS-2026/1 Tercih Kılavuzu, md. 4.6

Tabloyu okurken dikkat edilecek nokta, SGK icra memuru örneğidir: kılavuz, kurumun İcra Memurları Yönetmeliği’ne dayanan 30 yaş şartını açıkça hatırlatarak 9 Temmuz 1996 ve sonrasında doğanların tercih edebileceğini, 8 Temmuz 1996 ve öncesinde doğanların ise tercih edip yerleşseler bile atanamayacağını yazdı. Yani yaş şartı, ÖSYM sisteminin tercihinizi kabul etmesiyle ortadan kalkmaz. Unvanın geçmiş puanları için icra memuru kadro sayfasına bakabilirsiniz.

Taramamızdaki ilanlarda yaş şartları

Sitemizin 26 Eylül 2026 taramasında ilan metinlerinden alıntılanan yaş şartları, hesap tarihinin ne kadar çeşitli olduğunu gösteriyor:

Hesap tarihi ve sınır	Görüldüğü ilanlar
Sınavın yapıldığı yılın 1 Ocak’ı itibarıyla 35 yaşını doldurmamış olmak	Resmî Gazete’deki araştırma görevlisi ilanları (ör. Yıldız Teknik, Kütahya Dumlupınar, Türk-Alman, İzmir Demokrasi üniversiteleri) ve BDDK uzman yardımcılığı ilanı
Son başvuru tarihi itibarıyla 35 yaşını doldurmamış veya bitirmemiş olmak	Kariyer Kapısı’ndaki bazı üniversite sözleşmeli personel ilanları (ör. Sivas Bilim ve Teknoloji, Tokat Gaziosmanpaşa, Bolu Abant İzzet Baysal, Bitlis Eren)
Sınavın yapıldığı tarihte 30 yaşını doldurmamış olmak	Belediyelerin Resmî Gazete ilanları (ör. Didim, Pursaklar, Çukurkuyu belediyeleri)
Kontenjanın kullanılacağı yılın son günü itibarıyla 40 yaşını tamamlamamış olmak	Kamu İhale Kurumu’nun yurt dışı eğitim ilanları
Son başvuru veya başvuru tarihi itibarıyla 18 yaşını doldurmuş ya da tamamlamış olmak	Tekirdağ Namık Kemal ve Kafkas üniversitelerinin ilanları

Aynı 35 yaş sınırı bir ilanda sınav yılının başına, bir diğerinde son başvuru gününe bağlanıyor. 1 Ocak kuralında, yıl içinde 35’ini dolduracak aday yine başvurabilir; son başvuru tarihi kuralında ise doğum günü son başvuru gününden önceyse başvuru hakkı kalmaz. Belediye ilanlarındaki “sınavın yapıldığı tarihte” ifadesi de sınav tarihi henüz belli değilken başvuru yapıldığında belirsizlik yaratabilir; bu durumda ilanda duyurulan sınav tarihini esas alın.

“Doldurmuş” ve “doldurmamış” ifadeleri

İlanlarda yaş iki kalıpla yazılır:

• “X yaşını doldurmuş olmak” (alt sınır): Hesap tarihinde tamamlanmış yaş X veya daha fazla olmalıdır. X. doğum gününüz hesap tarihine denk geliyorsa şartı karşılarsınız.
• “X yaşını doldurmamış olmak” (üst sınır): Hesap tarihinde tamamlanmış yaş X’ten küçük olmalıdır. X. doğum gününüz hesap tarihine denk geliyorsa artık şartı karşılamazsınız.

“X yaşını bitirmemiş olmak” ifadesi de uygulamada “doldurmamış” ile aynı anlamda kullanılır; kılavuzdaki SGK örneğinde 30 yaşını bitirmemiş olma şartı, 30. doğum günü başvuru tarihinden sonra olanlar için karşılanmış sayıldı.

Hesaplama adımları

1. İlanda yaşın hangi tarihe göre hesaplanacağını bulun (son başvuru tarihi, başvuru tarihi, sınav tarihi, sınav yılının 1 Ocak’ı vb.).
2. Doğum tarihinizden o tarihe kadar tamamlanmış yıl, ay ve günü hesaplayın.
3. Alt ve üst sınırla karşılaştırın; sınır gününe denk gelen durumlarda yukarıdaki kuralı uygulayın.
4. 29 Şubat doğumlular için artık yıl olmayan yıllarda yaşın hangi gün dolduğunu ilanda ya da kurumdan teyit edin; hesaplayıcımız bu durumda 1 Mart’ı esas alır.

Örnek: 5 Ekim 1991 doğumlu aday, son başvuru tarihi 4 Ekim 2026 olan ve “son başvuru tarihi itibarıyla 35 yaşını doldurmamış olmak” şartı taşıyan bir ilana başvurabilir; çünkü o tarihte 34 yıl 11 ay 29 günlüktür. Son başvuru tarihi 5 Ekim 2026 olsaydı şartı karşılamazdı.

Neden bu kadar önemli?

• Atama aşamasında kontrol edilir: Genel Yönetmelik ve kılavuzlar, atama için öngörülen koşullara uymayan adayların atamasının yapılmayacağını ve adayın hak iddia edemeyeceğini açıkça yazar.
• Yerleştirme puanı kullanılmış sayılabilir: Merkezi yerleştirmeyle bir kadroya yerleşen aday, ataması yapılmasa bile sonraki alımlarda o puanla başvuramayabilir; ayrıntı için merkezi yerleştirme rehberi.
• Tarihler ilan ilan farklıdır: Aynı kurumun farklı ilanları bile farklı hesap tarihi kullanabilir.

Güncel ilanlardaki yaş ifadeleri, ilan sayfalarımızda “İlan metninden seçilmiş şartlar” bölümünde alıntılanır; ilan panosundan ilgili ilanı açarak kontrol edebilirsiniz.

Kaynaklar

• 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu, md. 40 ve 48
• Kamu Görevlerine İlk Defa Atanacaklar İçin Yapılacak Sınavlar Hakkında Genel Yönetmelik, Ek 3
• ÖSYM — KPSS-2026/1 Tercih Kılavuzu (md. 4.6; özel şartlar 2.10, 2.12)
• Kariyer Kapısı — BDDK 2026 meslek personeli ilanı ve üniversite sözleşmeli personel ilanları
• Resmî Gazete — İlân Bölümü, Eylül 2026 araştırma görevlisi ve belediye ilanları